Nhà ở xã hội trở thành điểm sáng của thị trường bất động sản

Giá nhà ở tại các đô thị lớn liên tục leo thang, trong khi nguồn cung các sản phẩm vừa túi tiền, đặc biệt là nhà ở xã hội vẫn chưa theo kịp nhu cầu thực tế. Điều này khiến khả năng tiếp cận nhà ở của phần đông người dân ngày càng trở nên khó khăn. Tuy nhiên, thời gian gần đây, nhờ chính sách hỗ trợ mạnh mẽ từ Chính phủ, việc phát triển nhà ở xã hội đã xuất hiện những tín hiệu tích cực, từng bước khơi dậy niềm tin và sự phấn khởi trong xã hội.

Minh chứng rõ nét cho sự chuyển biến đó là không khí nhộn nhịp tại một điểm tiếp nhận hồ sơ nhà ở xã hội trên địa bàn Hà Nội. Từ sáng sớm, anh Định (40 tuổi) đã có mặt cùng với nhiều người khác, kiên nhẫn chờ đến lượt nộp hồ sơ. Vợ chồng anh đều là công nhân tại một nhà máy sản xuất phụ tùng ô tô gần dự án. Sau hơn 10 năm làm việc, gia đình bốn người vẫn phải sinh sống trong căn phòng trọ chật hẹp, rộng vỏn vẹn 25m2, nơi mọi sinh hoạt đều gói gọn trong một không gian nhỏ.

MỞ RỘNG CÁNH CỬA AN CƯ

Theo anh Định, khi các con ngày càng lớn, việc học tập và nghỉ ngơi trong điều kiện chật chội trở nên bất tiện hơn bao giờ hết. “Do đó, khi biết dự án nhà ở xã hội mở bán, tôi xin nghỉ làm để đi nộp hồ sơ. Việc Hà Nội liên tục triển khai các dự án nhà ở xã hội khiến chúng tôi thêm hy vọng có được chỗ ở ổn định”, anh hồ hởi chia sẻ.

Không chỉ những gia đình công nhân, nhiều người lao động yếu thế khác cũng đang đặt kỳ vọng vào phân khúc nhà ở xã hội. Chị Nguyễn Thị Lan, hiện làm việc tại một khu công nghiệp trên địa bàn Hà Nội, sống độc thân và bị khuyết tật, vẫn gắn bó với căn phòng trọ nhỏ từ thời sinh viên. Từng tìm hiểu nhà ở thương mại nhưng không đủ khả năng tài chính, chị cho rằng với người khuyết tật, con đường sở hữu một căn nhà riêng còn nhiều gian nan. “Chính vì vậy, mỗi thông tin vui về nhà ở xã hội lại thắp lên niềm tin cho những người như tôi”, chị Lan bày tỏ.

Từ nhu cầu an cư rất thực của người lao động, nhà ở xã hội đang thể hiện vai trò ngày càng quan trọng trong bức tranh đô thị. Trên thực tế, sau nhiều năm chậm nhịp, việc phát triển nhà ở xã hội năm 2025 đã có bước chuyển rõ rệt về nguồn cung.

Theo báo cáo của Bộ Xây dựng về Kết quả thực hiện Đề án 1 triệu căn hộ nhà ở xã hội đến năm 2030, lũy kế đến nay, cả nước có 698 dự án nhà ở xã hội đang được triển khai với quy mô 657.441 căn. Trong đó, 193 dự án hoàn thành, quy mô 169.143 căn; 200 dự án đã khởi công xây dựng, đang triển khai với quy mô 134.111 căn; 305 dự án được chấp thuận chủ trương đầu tư, quy mô 354.187 căn. Như vậy, số lượng căn nhà ở xã hội đã hoàn thành, khởi công, chấp thuận chủ trương đầu tư đến năm 2025 đạt 62% so với chỉ tiêu đặt ra tại Đề án (đầu tư xây dựng 1.062.200 căn).

Riêng năm 2025, cả nước khởi công mới 90 dự án với quy mô 95.630 căn. Tổng số căn hoàn thành 102.633/100.275 căn (đạt 102%).

Đặc biệt, Bộ Xây dựng cho biết có 19 địa phương đã đạt hoặc vượt chỉ tiêu phát triển nhà ở xã hội được giao năm 2025. Điển hình là Hà Nội được giao 4.670 căn nhưng đã hoàn thành 5.158 căn, đạt 110% kế hoạch. TP.Hồ Chí Minh hoàn thành đủ 13.040 căn, tương đương 100% chỉ tiêu. Hải Phòng ghi nhận mức vượt cao với 13.147 căn, so với mục tiêu 10.694 căn, đạt 123%. Đà Nẵng cũng hoàn thành 2.907 căn trên kế hoạch 2.676 căn, đạt 109%…

Dẫu vậy, ngoài những điểm sáng, Bộ Xây dựng cũng chỉ ra 12 địa phương không đạt chỉ tiêu phát triển nhà ở xã hội năm 2025, như: Lâm Đồng, Gia Lai, Đắk Lắk, An Giang, Lạng Sơn… Đặc biệt, Hà Tĩnh chưa hoàn thành căn nhà ở xã hội nào. 

Theo ông Nguyễn Hoàng Nam, Tổng giám đốc Công ty cổ phần G-Homes, một doanh nghiệp chuyên phát triển nhà ở xã hội, thời gian qua, Bộ Xây dựng thể hiện rất rõ quyết tâm đối với phát triển nhà ở xã hội, khi liên tục thành lập nhiều đoàn công tác trực tiếp làm việc với địa phương, rà soát đến từng dự án cụ thể. Tuy nhiên, thực trạng một số địa phương chưa hoàn thành chỉ tiêu cũng xuất phát từ những tồn tại mang tính lịch sử để lại, dẫn đến hệ lụy kéo dài đến nay.

Đại diện Công ty cổ phần G-Home đánh giá quy định pháp luật hiện hành đã tương đối đầy đủ và cụ thể, các dự án nhà ở thương mại phải dành 20% quỹ đất để phát triển nhà ở xã hội. Doanh nghiệp có thể thực hiện bằng quỹ đất hoặc nộp bằng tiền. Đối với trường hợp nộp tiền, nguồn thu được đưa vào ngân sách và công khai minh bạch, nhưng với hình thức bố trí bằng đất vẫn còn trường hợp thực hiện chưa nghiêm túc. Những tồn tại cứ tích tụ qua nhiều năm, dẫn tới việc phát triển nhà ở xã hội không đạt kế hoạch đề ra.

Bên cạnh quỹ đất là bài toán giải phóng mặt bằng. Để thực hiện công tác này, yêu cầu phải có cơ chế đặc thù, song không ít dự án vẫn cần doanh nghiệp hỗ trợ thêm nhằm đẩy nhanh tiến độ. Với các dự án nhà ở xã hội, dư địa tài chính rất hạn chế nên việc giải phóng mặt bằng càng khó khăn hơn. Chưa kể, nhiều địa phương còn yêu cầu doanh nghiệp ứng trước chi phí giải phóng mặt bằng, trong khi ngân sách địa phương không bố trí nguồn vốn thực hiện.

Đại diện G-Homes nhấn mạnh chính sách phát triển nhà ở xã hội đang từng bước được hoàn thiện, nhưng vấn đề then chốt vẫn nằm ở kỷ luật thực thi. Khi khung pháp lý đã đầy đủ, điều quan trọng là các địa phương cần đưa mục tiêu phát triển nhà ở xã hội vào kế hoạch sử dụng đất một cách thực chất.

ĐỒNG BỘ CÁC GIẢI PHÁP ĐỂ HIỆN THỰC HÓA MỤC TIÊU 

Phát biểu tại sự kiện mới đây, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh nhận định mục tiêu hoàn thành 1 triệu căn nhà ở xã hội hoàn toàn có thể đạt được, bởi các địa phương đều đang thể hiện quyết tâm cao và dành nhiều tâm huyết nhằm đẩy nhanh tiến độ các dự án. Đây là tín hiệu cho thấy sự phối hợp chặt chẽ giữa các cấp chính quyền và ngành xây dựng trong việc hiện thực hóa chủ trương phát triển nhà ở xã hội...

Nội dung đầy đủ bài viết được đăng tải trên Tạp chí Kinh tế Việt Nam số 7+8/2026 phát hành ngày 16-23/02/2026. Kính mời Quý độc giả tìm đọc tại đây: 

Link: https://premium.vneconomy.vn/dat-mua/an-pham/tap-chi-kinh-te-viet-nam-so-78-xuan-binh-ngo.html