TP Hồ Chí Minh ban hành Khung kiến trúc số thành phố dựa trên dữ liệu và nền tảng số.
TP Hồ Chí Minh vừa chính thức triển khai Khung kiến trúc số thành phố thay thế cho mô hình Kiến trúc Chính quyền điện tử trước đây. Đây là bước chuyển từ tư duy ứng dụng công nghệ đơn thuần sang quản trị, điều hành dựa trên dữ liệu và nền tảng số; đồng thời cũng là cơ sở để thành phố đẩy nhanh chuyển đổi số toàn diện và phù hợp với mô hình tổ chức chính quyền hai cấp mới.
Khung kiến trúc số được cụ thể hóa theo Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ và chuyển đổi số quốc gia. Mô hình này đảm bảo tính tương thích với các khung kiến trúc dữ liệu, an ninh mạng quốc gia và yêu cầu sắp xếp lại bộ máy chính quyền địa phương hiện nay.
Theo Quyết định 3616/QĐ-UBND, Khung kiến trúc số là căn cứ bắt buộc để thẩm định, triển khai các dự án công nghệ thông tin sử dụng ngân sách tại TP Hồ Chí Minh. Việc áp dụng chuẩn chung này nhằm đảm bảo tính liên thông, tránh đầu tư chồng chéo và lãng phí nguồn lực công.
Đáng chú ý, mô hình mới lấy dữ liệu làm trung tâm và quản trị dựa trên kết quả. Thước đo thành công của từng hợp phần được định lượng cụ thể qua các chỉ số như: Mức độ hài lòng của người dân, doanh nghiệp; thời gian xử lý hồ sơ; chi phí tuân thủ xã hội và hiệu quả sử dụng ngân sách.
Sở đồ quản lý hạ tầng trung tâm điện toán đám mây.
Trong Khung kiến trúc số mới, dữ liệu được xác định là tài sản chiến lược, thay thế dần các phương thức quản lý dựa trên báo cáo thủ công vốn có độ trễ cao. Lãnh đạo các cấp sẽ chuyển sang mô hình ra quyết định dựa trên dữ liệu được phân tích, trực quan hóa và cập nhật theo thời gian thực.
Đặc biệt, TP Hồ Chí Minh thực hiện nguyên tắc “AI First” – ưu tiên ứng dụng trí tuệ nhân tạo để tự động hóa tối đa quy trình nghiệp vụ. Việc tích hợp AI không chỉ giúp vận hành bộ máy thông minh hơn mà còn giải phóng sức lao động cho cán bộ, công chức, giúp họ tập trung vào công tác hoạch định chính sách và sáng tạo.
Bên cạnh đó, hệ sinh thái dịch vụ số lấy người dùng làm trung tâm, dựa trên các nền tảng nòng cốt như Cổng Dịch vụ công quốc gia và ứng dụng VNeID. Với nguyên tắc “khai báo một lần, dùng nhiều lần”, dữ liệu sẽ được chia sẻ và tái sử dụng xuyên suốt các cấp. Thiết kế dịch vụ cũng đảm bảo tính bao trùm để người cao tuổi, người khuyết tật hay người có kỹ năng số hạn chế đều có thể tiếp cận dễ dàng.
Theo Quyết định 3616/QĐ-UBND, Khung kiến trúc số thành phố được xây dựng trên 4 phân lớp then chốt. Thứ nhất, lớp hạ tầng và an ninh mạng dùng chung: Cung cấp tài nguyên và kết nối an toàn. Thành phố ưu tiên phát triển mạng 5G, 6G và điện toán đám mây nội bộ (Local Cloud), hướng tới 100% cơ quan nhà nước kết nối mạng truyền số liệu chuyên dùng bảo mật.
Thứ 2, lớp dữ liệu và nền tảng lõi. Đây là phân lớp quan trọng nhất, đóng vai trò tạo lập, lưu trữ và chia sẻ dữ liệu. Mọi thông tin được chuẩn hóa theo nguyên tắc “đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất” để phục vụ quản trị.
Khung kiến trúc số TP Hồ Chí Minh được thiết kế gồm 4 phân lớp then chốt. Ảnh đồ họa
Thứ ba là lớp ứng dụng và nghiệp vụ dùng chung, tích hợp các hệ thống điều hành, quản lý văn bản và các nền tảng chuyên ngành về chính quyền số, kinh tế số, xã hội số. Việc phát triển lớp này ưu tiên tính liên thông và tái sử dụng, bám sát danh mục nền tảng số dùng chung của quốc gia và TP Hồ Chí Minh nhằm đảm bảo không đầu tư trùng lắp, chồng chéo.
Cuối cùng là lớp kênh tương tác và đo lường hiệu quả. Đây là giao diện trực tiếp để người dân, doanh nghiệp và cán bộ công chức kết nối với hệ thống. Phân lớp này đồng thời cung cấp công cụ giám sát, đánh giá thực chất hiệu quả triển khai Khung kiến trúc số qua các chỉ số định lượng cụ thể.
Mô hình an toàn thông tin.
Để triển khai Khung kiến trúc số thành phố, Quyết định 3616/QĐ-UBND giao Ban Chỉ đạo Phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và Đề án 6 TP Hồ Chí Minh chỉ đạo chung; Sở Khoa học và Công nghệ là cơ quan thường trực, chủ trì điều phối, giám sát. Các sở, ban, ngành và Ủy ban nhân dân các phường, xã có trách nhiệm xây dựng kế hoạch chuyển đổi số hằng năm phù hợp với Khung kiến trúc chung, định kỳ 6 tháng báo cáo kết quả triển khai để tổng hợp, đánh giá.
